Γιατί οι Πρόσκοποι είναι η προσωποποίηση της ενσυναίσθησης

Αρθρογραφος: Ομάδα Σύνταξης
Ημ/νια Έκδοσης: 02/11/2018


Ο εθελοντισμός και η ενσυναίσθηση είναι έννοιες αλληλένδετες και έχουν ως αποτέλεσμα ευτυχέστερα άτομα και ισχυρότερες κοινότητες.
Ρίχνουμε μια ματιά στους λόγους για τους οποίους αυτό συμβαίνει.

Η ενσυναίσθηση είναι η ικανότητα που μας βοηθά να σχετιζόμαστε με άλλους, να συνεργαζόμαστε και να διαμορφώνουμε υγιείς δεσμούς, οι οποίοι αποτελούν τον ακρογωνιαίο λίθο μιας υγιούς κοινωνίας. Περιλαμβάνει την ικανότητα να βλέπουμε τον κόσμο μέσα από τα μάτια των άλλων και εμμέσως να αντιλαμβανόμαστε την δική τους συναισθηματική εμπειρία.

Η ενσυναίσθηση δεν μας κρατά μόνο συνδεδεμένους με τους άλλους, αλλά μας εμπνέει για να προσφέρουμε και βοήθεια. Όταν αισθανόμαστε τον πόνο, τον φόβο ή το άγχος εκείνων που βρίσκονται σε ευάλωτη θέση- είτε πρόκειται για έναν ξένο που κοιμάται στο κρύο είτε για ένα αγχωμένο παιδί - η ενσυναίσθηση είναι αυτό που μας κάνει να θέλουμε να προσφέρουμε υποστήριξη.

Η ενσυναίσθηση αναδεικνύει τα καλύτερα στοιχεία της ανθρωπότητας. Κάνει την κοινωνία μας πιο δίκαιη, πιο ευγενική, πιο συμπονετική και ο εθελοντισμός παίζει σημαντικό ρόλο στη δημιουργία αυτού του κλίματος.

Η σχέση μεταξύ ενσυναίσθησης και εθελοντισμού
Επειδή όταν έχουμε αναπτυγμένη την ικανότητα της ενσυναίσθησης είμαστε πιο ευαίσθητοι στην αναγνώριση της δυσφορίας στους άλλους και δρούμε με στόχο την δική τους ευημερία, δεν αποτελεί έκπληξη ότι πολλές μελέτες συνδέουν την ενσυναίσθηση με την «υπερ-κοινωνική συμπεριφορά». Αυτού του είδους η  συμπεριφορά σκοπεύει στην ωφέλεια του άλλου ή της κοινωνίας και συμπεριλαμβάνει δραστηριότητες όπως το να μοιράζεσαι, η βοήθεια, η δωρεά και ο εθελοντισμός.

Η υπερ-κοινωνική συμπεριφορά βρίσκεται στον αντίποδα της ναρκισσιστικής συμπεριφοράς. Μια ερευνητική έκθεση του Πανεπιστημίου του Surrey εξηγεί ότι ενώ «τα άτομα με χαμηλά επίπεδα ενσυναίσθησης είναι λιγότερο πιθανό να συμμετάσχουν σε υπερ-κοινωνικές δραστηριότητες όπως ο εθελοντισμός ή η υποστήριξη φιλανθρωπικών οργανώσεων,  οι ναρκισσιστές τείνουν να εκμεταλλεύονται καταστάσεις προς ίδιον όφελος, είναι πιο επιρρεπείς σε επιθετική ή αντικοινωνική συμπεριφορά και είναι πιο πιθανό να διαπράττουν εγκλήματα ».

Γιατί ο κόσμος χρειάζεται την ενσυναίσθηση σήμερα (περισσότερο από ποτέ)
Η ίδια έρευνα αναδεικνύει την αύξηση του ναρκισσισμού τις τελευταίες τρεις δεκαετίες, δείχνοντας ότι αυτοί που διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο είναι οι νέοι. Ενώ η ανάπτυξη της τεχνολογίας έχει οδηγήσει σε ψηφιακή διασύνδεση, ως άτομα έχουμε αναπτύξει τάσεις εσωστρέφειας και απομόνωσης.

Η ειδικός σε γονεϊκές σχέσεις Dr. Michele Borba έχει καταλήξει σε παρόμοια ευρήματα. Με βάση διεξοδική έρευνα, η Dr. Borba γράφει βιβλία και αναπτύσσει πηγές για να εξουδετερώσει το έλλειμμα της ενσυναίσθησης από τις ζωές των νέων.

Το τελευταίο της βιβλίο «Unselfie» αναλογίζεται την κοινωνία μας με τα κορεσμένα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και σημειώνει ότι ο η εικονική ζωή που ζούμε  μπορεί να οδηγήσει στην παραμέληση της φροντίδας των ανθρώπων που είναι δίπλα μας, αναφερόμενη σε αυτή την αυτό-απορρόφηση ως το «σύνδρομο της Selfie». Υποστηρίζει ότι η ενσυναίσθηση αποτελεί το αντίδοτο.

Μεγαλώνοντας νέους που έχουν ανεπτυγμένη την ενσυναίσθηση
Η ανάπτυξη της ενσυναίσθησης στους νέους δεν είναι σημαντική μόνο για την ευημερία της κοινωνίας. Σύμφωνα με την Dr. Borba, «η  αναπτυγμένη ενσυναίσθηση αποτελεί έναν από τους βασικούς παράγοντες πρόβλεψης για το ποια θα είναι τα παιδιά που θα πετύχουν στο μέλλον». Η ενσυναίσθηση δεν τροφοδοτεί μόνο την επιθυμία να αντισταθούμε στον εκφοβισμό και να παρηγορούμε ο ένας τον άλλο στις δύσκολες στιγμές, αλλά παράλληλα αυξάνει την πνευματική μας υγεία, τις ηγετικές ικανότητες και την γενικότερη ευημερία μας.  

Η Dr. Borba προσφέρει καθοδήγηση σε γονείς και σε όσους εργάζονται με τους νέους ώστε να τους βοηθήσει στην ανάπτυξη της ενσυναίσθησης. Οι συμβουλές της περιλαμβάνουν τα πάντα, από το να μιλάμε για τα συναισθήματα και να επισημαίνουμε διακριτικά τα συναισθήματα των άλλων ανθρώπων, να αναγνωρίζουμε τις πράξεις καλοσύνης τους, να τους εξοικειώνουμε με την διαφορετικότητα και να μην διστάζουμε να ανταποκρινόμαστε σε συναισθηματικά φορτισμένες ταινίες ή λογοτεχνικά έργα όπως οι “Charlotte’s Web”, “Harry Potter, "«To Kill a Mockingbird”.
Λέει ότι είναι σημαντικό να ξεκινήσουμε να δείχνουμε στους νέους «την καλή πλευρά του κόσμου. Έχουν ανάγκη να ακούσουν για εμπειρίες που δίνουν αξία και ανυψώνουν το ηθικό».  Αυτές θα μπορούσαν να είναι ιστορίες νέων που ξεχωρίζουν και έχουν κάνει τη  διαφορά στην κοινότητά τους.

Οδηγούμε με το προσωπικό παράδειγμα
Ένας από τους πιο αποτελεσματικούς τρόπους για να διδάξουμε την ενσυναίσθηση είναι να χρησιμοποιούμε το προσωπικό παράδειγμα. Όταν προσφέρεις ο ίδιος εθελοντικά, δείχνεις στα παιδιά ότι η καλοσύνη στην καθημερινότητα και η βοήθεια προς τον συνάνθρωπο και στην κοινότητά σου, αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της δημιουργίας ενεργών πολιτών και κοινοτήτων που ευδοκιμούν.
Ο Προσκοπισμός προσφέρει ένα μοντέλο εθελοντισμού στο οποίο παιδιά και νέοι βλέπουν με τα μάτια τους καθημερινά τους ενήλικους εθελοντές να τους υποστηρίζουν, με αποτέλεσμα να μιμούνται και οι ίδιοι αυτό το είδος της καλής και χρήσιμης συμπεριφοράς. Δεν αποτελεί τίποτε άλλο μεγαλύτερη πηγή έμπνευσης για ένα παιδί, από το να είναι το ίδιο μάρτυρας της ανιδιοτελούς συμπεριφοράς των ενηλίκων. Αυτό αποδεικνύεται καθημερινά από τον τεράστιο αριθμό «προσκοπικών οικογενειών», στις οποίες η σχέση με την Προσκοπική Κίνηση περνά από γενιά σε γενιά, καθώς επίσης και από το τεράστιο ποσοστό προσφοράς εκ μέρους ατόμων που είχαν υπάρξει Πρόσκοποι στο παρελθόν και αισθάνονται την ανάγκη να προσφέρουν σε άλλους την υποστήριξη και τις ευκαιρίες που οι ίδιοι εξέλαβαν στο παρελθόν .

Η δύναμη του εθελοντισμού είναι και διασκεδαστική
Η Dr. Borba δίνει ιδιαίτερη έμφαση στο γεγονός ότι για να πετύχουμε την ανάπτυξη της ενσυναίσθησης μέσω του εθελοντισμού πρέπει να διασφαλίζουμε ότι το είδος της εθελοντικής δραστηριότητας ταιριάζει με τον ηθικό κώδικα και τις προτεραιότητες του εθελοντή. Όταν προσπαθούμε να ενθαρρύνουμε τους νέους να γίνουν εθελοντές πρέπει να φροντίζουμε πάντα να υπάρχει αντιστοιχία της εθελοντικής δραστηριότητας με τα ενδιαφέροντά τους, λέγοντας χαρακτηριστικά ότι «οι ωραιότερες εμπειρίες που μπορούμε να ζήσουμε στον εθελοντισμό είναι εκείνες συνδέονται τα ενδιαφέροντα και τις ικανότητες του παιδιού».
Επειδή η προσφορά προς την κοινωνία είναι ενσωματωμένη στο προσκοπικό πρόγραμμα, ο Προσκοπισμός αποτελεί τον ιδανικό τρόπο για να εισαγάγει κανείς τους νέους σε δραστηριότητες προσφοράς, ενώ παράλληλα προσφέρει ευκαιρίες για διασκέδαση και ανάπτυξη δεξιοτήτων. Είτε μαθαίνοντας για την κρίσιμη σημασία της ελεύθερης πρόσβασης σε καθαρό νερό και συμπάσχοντας με εκείνους που έχουν περιορισμένη πρόσβαση σε καθαρό νερό μέσω του προγράμματος «A Million Hands», είτε συμμετέχοντας σε ένα έργο προσφοράς που αφορά την τοπική κοινότητα στην προσπάθειά τους να αποκτήσουν το σηματάκι στολής “Community Impact Badge” – η Προσκοπική Κίνηση εκπαιδεύει τους νέους για την  αξία της προσφοράς με δράσεις που στον πυρήνα τους είναι πάντα διασκεδαστικές. Όπως είπε ο ιδρυτής του Προσκοπισμού Λόρδος Baden-Powell, «το πιο σημαντικό πράγμα είναι να προσπαθήσουμε να κάνουμε τις ζωές των άλλων ευτυχισμένες».
Η ενσυναίσθηση αποτελεί θεμέλιο λίθο του Προσκοπισμού. Είναι αυτό που ενέπνευσε και εξακολουθεί να εμπνέει εκατοντάδες  χιλιάδες ανθρώπους, νέους και ηλικιωμένους, σε όλο τον κόσμο, να ενώνουν τις δυνάμεις τους με στόχο την ανάπτυξη των δεξιοτήτων των νέων, να υποστηρίζουν εκείνους που έχουν ανάγκη και να διασκεδάζουν.

Η εμπάθεια κάνει καλό σε όλους
Όταν συνδεόμαστε με άλλους μέσα σε ένα περιβάλλον που προσφέρει αμοιβαία υποστήριξη, αισθανόμαστε πιο ευτυχισμένοι, πιο υγιείς και πιο θετικοί απέναντι στον κόσμο. Έναν κόσμο που εξαρτάται από τη δική μας καλή συνεργασία. Και η ιδανική στιγμή για να το πετύχουμε αυτό είναι όταν διασκεδάζουμε μαζί. Αναζητείστε έμπνευση για δράση από το βιβλίο της Dr. Borba και κάντε τις πράξεις καλοσύνης οικογενειακή υπόθεση! Εάν εσείς και τα παιδιά σας δεν είστε ήδη μέλη της Προσκοπικής Κίνησης, αναζητείστε ένα Προσκοπικό Σύστημα σήμερα και ελάτε να ζήσετε την περιπέτεια μαζί μας.

Πηγή άρθρου: https://bit.ly/2Dal034