Όσα πρέπει να γνωρίζουμε για την πυρασφάλεια στην κατασκήνωση

Αρθρογραφος: Ομάδα Σύνταξης
Ημ/νια Έκδοσης: 10/07/2018


Είναι γνωστό σε όλους ότι η καλλιέργεια της σχέσης με τη φύση αποτέλεσε και αποτελεί τη βάση του παιδαγωγικού οικοδομήματος της συμπληρωματικής εξωσχολικής εκπαίδευσης που προσφέρει η Προσκοπική Κίνηση στα μέλη της σε όλο τον κόσμο. Γι’ αυτό και το έκτο άρθρο του Νόμου του Προσκόπου αναφέρει: «ο Πρόσκοπος αγαπά τη φύση και προστατεύει το περιβάλλον».

Η χώρα μας, στο σύνολό της, καλύπτεται από δασικές εκτάσεις με ποικιλία ευαίσθητων οικοσυστημάτων. Αυτό, σε συνδυασμό με τις κλιματολογικές συνθήκες (υψηλές θερμοκρασίες, ισχυροί άνεμοι) που επικρατούν τους θερινούς μήνες, έχει ως αποτέλεσμα τη δημιουργία ενός πυριγενούς περιβάλλοντος. Οι δασικές πυρκαγιές που εκδηλώνονται κάθε χρόνο στη χώρα μας οφείλονται κατά μεγάλο μέρος στην ανθρώπινη αμέλεια. Με δεδομένο ότι οι πυρκαγιές ως φυσικό φαινόμενο, θα εξακολουθήσουν να υπάρχουν και στο μέλλον, αυτό που μπορούμε να κάνουμε είναι να τις περιορίσουμε, λαμβάνοντας όλα τα ενδεικνυόμενα μέτρα πρόληψης.


Με δεδομένο ότι οι κατασκηνώσεις τον Προσκοπικών Κλιμακίων πραγματοποιούνται κατά την διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου (η οποία προσδιορίζεται από την 1η Μαΐου έως την 31η Οκτωβρίου), επικοινωνήσαμε με το Πυροσβεστικό Σώμα για να μας δώσει πληροφορίες και συμβουλές που θα μπορούσαν να φανούν χρήσιμες στα Ενήλικα Στελέχη μας.

Από την Διεύθυνση Πυροσβεστικών Επιχειρήσεων ενημερωθήκαμε ότι κατά τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου, ισχύουν οι παρακάτω απαγορεύσεις:
1.    Να ανάβεται και να διατηρείται για οποιοδήποτε σκοπό φωτιά στην ύπαιθρο.
2.    Να ανάβεται και να διατηρείται για οποιοδήποτε σκοπό φωτιά εντός κατοικιών, ξενοδοχείων, εργαστηρίων, καλυβιών, ποιμνιοστασίων, σκηνών, αυλών ή περιφραγμένων ακάλυπτων χώρων, που βρίσκονται εντός δασών και δασικών εκτάσεων και μέχρις απόσταση 300 μέτρων.
3.    Να τοποθετούνται, φυλάσσονται ή εγκαταλείπονται εύφλεκτες ύλες ή άχρηστα είδη ή απορρίμματα εντός των δασών ή δασικών εκτάσεων και μέχρις αποστάσεως 300m από αυτές.
4.    Η δημιουργία χώρων απόρριψης και η καύση απορριμμάτων εντός των δασών ή δασικών εκτάσεων και μέχρις αποστάσεως 500m από αυτές.
5.    Η εντός δασών και δασικών εκτάσεων και μέχρις αποστάσεως 100m από αυτές καύση ανθρακοκαμίνων, όπως και η εγκατάσταση εργαστηρίου ή τεχνικού συγκροτήματος που λειτουργεί με καύσιμη ύλη.
6.    Η εντός δασών και δασικών εκτάσεων θήρα με όπλα, που έχουν βύσμα από ύλη, από την οποία μπορεί να μεταδοθεί φωτιά.
7.    Το κάπνισμα μελισσών.
8.    Η καύση αγρών ή αγροτικών και χορτολιβαδικών εκτάσεων.
9.    Η απόρριψη αναμμένων τσιγάρων - σπίρτων και άλλων υλών.

Αναφορικά με τη λειτουργία των κατασκηνώσεων, θα πρέπει να λαμβάνονται, από τους υπεύθυνους, σύμφωνα και με την ετήσια Εγκύκλιο της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας, ειδικά προληπτικά μέτρα όπως:
1.    Πριν την έναρξη λειτουργίας της κατασκήνωσης να γίνεται καθαρισμός των χόρτων καθώς και των φύλλων που έχουν πέσει από τα δέντρα.
2.    Εντός της κατασκήνωσης να υπάρχει δρόμος για την κίνηση των Πυροσβεστικών Οχημάτων.
3.    Περιμετρικά των υπαίθριων χώρων της κατασκήνωσης να υπάρχει αντιπυρική ζώνη ασφαλείας πλάτους 8-10 μέτρων.
4.    Να υπάρχει διαμορφωμένος χώρος ο οποίος θα χρησιμοποιηθεί σαν χώρος συγκέντρωσης των κατασκηνωτών σε περίπτωση ανάγκης.
5.    Να υπάρχει μεγαφωνικό σύστημα με εφεδρική πηγή ενέργειας το οποίο καλύπτει αποτελεσματικά όλους τους χώρους της εγκατάστασης.

Καθώς και κατασταλτικά μέσα και μέτρα όπως:
1.    Να τοποθετηθεί μόνιμο υδροδοτικό πυροσβεστικό δίκτυο που θα καλύπτει αποτελεσματικά όλους τους υπαίθριους χώρους των κατασκηνώσεων με τη δυνατότητα να προστατεύει και τους στεγασμένους χώρους.
2.    Να εγκατασταθούν πυροσβεστικοί σταθμοί σε διάφορα σημεία του ευρύτερου χώρου των κατασκηνώσεων.
3.    Να τοποθετηθούν πυροσβεστήρες 6 κιλών έκαστος, κατάλληλου κατασβεστικού υλικού, ανάλογα με το στεγασμένο χώρο που θέλουμε να προστατεύσουμε.

Επίσης, οι υπεύθυνοι της κατασκήνωσης υποχρεούνται για την εκπαίδευση και την οργάνωση του προσωπικού σε θέματα πυρασφαλείας, κατάσβεσης πυρκαγιών, εκκένωσης κτιρίων και στη χρήση των μόνιμων και φορητών μέσων πυρόσβεσης. Οι ομάδες πυρασφαλείας συγκροτούνται από τους υπεύθυνους  της κατασκήνωσης.

Ακόμα, πρέπει να γνωρίζουμε το είδος της βλάστησης που γειτνιάζει με τα όρια της κατασκήνωσης, την πυκνότητα αυτής καθώς και την απόσταση της από τα όρια της κατασκήνωσης. Επιπλέον, οι υπεύθυνοι της κατασκήνωσης, πρέπει να μεριμνήσουν ώστε οι δρόμοι πρόσβασης - προσπέλασης να παραμένουν πάντα ελεύθεροι για την ανεμπόδιστη και άμεση πρόσβαση των οχημάτων πρώτης ανάγκης (πυροσβεστικών, ασθενοφόρων, κλπ) στους χώρους που ενδέχεται να δημιουργηθεί έκτακτο συμβάν εξαιτίας δασικής πυρκαγιάς αλλά και για την γρήγορη και ασφαλή απομάκρυνση των κατασκηνωτών από τον χώρο αυτό. Για την εξασφάλιση της ασφαλούς απομάκρυνσης πρέπει να εκπονηθεί Σχέδιο Εκκένωσης της κατασκήνωσης, το οποίο θα τηρείται απαρέγκλιτα.

Αναλύοντας στατιστικά τις αιτίες πρόκλησης δασικών πυρκαγιών στη χώρα μας διαπιστώνουμε ότι περίπου το 35% των πυρκαγιών οφείλεται σε αμέλεια, ένα μικρότερο ποσοστό περιπτώσεων, περίπου 20%, οφείλεται σε κακόβουλες ενέργειες και το υπόλοιπο 45%, που καταγράφεται σε άγνωστα αίτια, κατανέμεται αναλόγως ανάμεσα στην αμέλεια και την πρόθεση, ενώ ένα πολύ μικρό ποσοστό της τάξεως του 1% προέρχεται από φυσικά αίτια (π.χ. κεραυνούς). Συνεπώς, εφόσον το συντριπτικό ποσοστό των πυρκαγιών οφείλεται στον ανθρώπινο παράγοντα, θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση στην ενημέρωση των πολιτών για τον κίνδυνο πρόκλησης πυρκαγιάς από αμέλεια και στην ευαισθητοποίηση των πολιτών αναφορικά με τη μέριμνα για την προστασία των δασών, αφού η σημασία τους είναι αυταπόδεικτη.